Çocuklarda Büyüme ve Gelişme

Büyüme, hücre sayısı ve büyüklüğünün artışıyla vücut hacmi ve kitlesinin artışıdır. Gelişme ise hücre ve dokuların yapı ve içeriğinin değişimiyle bedensel olgunlaşmayı ifade etmektedir.
Çocukluk çağı, erkek ve dişi üreme hücrelerinin birleşmesi ile başlar, ergenliğin tamamlanmasına kadar devam eder.
Çocukluk dönemini diğer dönemlerden ayıran en önemli özellik ise gebeliğin başlangıcından ergenliğin tamamlanmasına kadar devam eden bir büyüme ve gelişme süreci olmasıdır.
Gebelik döneminde doktor kontrolünde yapılacak düzenli takiplerle, büyümeyi etkileyen birtakım faktörler erken kontrol altına alındığında, anne karnındaki büyüme normal düzeyde olacak ve sağlıklı bir bebek doğacaktır.
Çocukların sağlık durumlarını bozan her türlü etken, büyüme ve gelişme süreçlerini yavaşlatabilir, hatta durdurabilir. Bu sebeple sağlık kontrollerinin aksatılmaması gereklidir.
Büyüme ve gelişme durumunun yaşa göre normal, geri ya da ileri olduğunun belirlenmesi, çocuklarda klinik muayenenin en önemli bölümünü oluşturur.
Çocuklarda normal büyüme ve gelişmenin takibi ile normal büyüme ve gelişme düzeyinden sapmalar belirlenir, hastalıklara erken tanı konur ve böylelikle önlenir.
Çocuk takibinde tam bir fiziksel muayene yanında boy, ağırlık ve baş çevresi ölçümleri yapılmaktadır. Düzenli ve birbirlerini izleyen ölçümler çok daha yararlıdır. Çünkü çocuğun kendine özgü büyüme grafiğinden sapmaları ancak böylelikle belirlenebilir.
Süt çocukluğu dönemi, yenidoğan döneminden sonra insan yaşamındaki en önemli evrelerden biridir. Bebeğin doğum sonrasında en hızlı büyüdüğü dönemdir. Süt çocuğunda önceleri en hızlı büyüyen bölüm baştır. 6. aydan sonra göğüs çevresi genişler, 9. aydan sonra kol ve bacakların büyümesi öne geçer. Beyin, sinir ve kasların gelişimi baştan ayağa doğru olan bir rota izler.
Vücut Ağırlığı
İkinci ve üçüncü çocukların doğum kilosu birinciden, erkeklerinki kızlardan fazladır.
Boy Uzunluğu
Her çocuğun boy gelişimi yine kendi eğrisi üzerinde izlenmeli, başka çocuklarla hatta kendi kardeşleriyle bile kıyaslanmamalıdır.
Baş Çevresi
Yeni doğanda baş ve göğüs çevreleri eşittir. Birinci yaştan sonra göğüs çevresi baş çevresinden büyük olur.
Süt çocuklarında baş çevresinin her ay ölçülmesi çok önemlidir. Baş çevresi eğrileri üzerinde değerlendirilen normalden sapmalar derhal ele alınmalı, nedenleri ciddiyetle araştırılmalıdır.
Diş Gelişimi
Diş gelişimi çocuklarda büyüme ve gelişme süreciyle doğrudan ilişkili bir parametre olmamakla birlikte çocuğunuzun beslenmesi yönünden önemlidir. Sağlıklı bir diş gelişimi için çocuğa diş fırçalama alışkanlığı mutlaka kazandırmalı, çocuk diş hekimlerince düzenli takip yapılmalıdır.
Kemik Gelişimi
Kemiklerin gelişimi esnasında baş büyüklüğünün vücuda oranı, kulaç mesafeleri gibi bedensel oranlarda önemli değişiklikler olur. Kemik gelişimiyle ilgili bir sorun olduğunda bu konuda yetişmiş uzman bir hekim tarafından değerlendirilmesi gerekmektedir.